Współczesny przemysł chemiczny produkuje wyroby, które mogą charakteryzować się agresywnymi właściwościami fizykochemicznymi. Wynika to z zapotrzebowania branżowego na specjalistyczne (okresowe) procesy doczyszczania. Wyroby te niewłaściwie przechowywane i stosowane mogą stwarzać niebezpieczeństwo wybuchu, poważnego zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników oraz środowiska czy też pożaru.
Klasyfikacja i oznakowanie opakowań
Substancje i mieszaniny spełniające kryteria dotyczące zagrożeń fizycznych, zdrowotnych lub środowiskowych powinny być odpowiednio klasyfikowane. Klasyfikacja ta obejmuje m.in. palność, toksyczność, zdolność do wywoływania nowotworów itp. Odpowiednie oznakowanie takich substancji i mieszanin jest niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa podczas ich stosowania. Rodzaje oznakowań są przedstawione w systemie REACH.
Przepisy dotyczące gospodarki odpadami
Przepisy regulujące gospodarkę odpadami oraz opakowaniami po niebezpiecznych substancjach obejmują m.in. zasady utylizacji opakowań oraz ich ponownego wykorzystania. Należy pamiętać, że wszelkiego rodzaju opakowania i odpady stają się odpadami wytwarzanymi przez firmę sprzątającą. Powyższe reguluje m.in. Rozporządzenie REACH.
Mieszaniny zawierające niebezpieczne substancje
Niebezpieczne substancje znajdują się w wielu mieszaninach stosowanych w różnych branżach. Są one używane m.in. do:
- usuwania ciężkich zabrudzeń,
- odkamieniania,
- dezynfekcji,
- jako sorbenty.
Identyfikacja niebezpiecznych substancji
Aby stwierdzić, czy dana mieszanina zawiera niebezpieczne substancje, należy zapoznać się z:
- ulotką,
- kartą charakterystyki,
- oryginalnym opakowaniem.
Aktualna karta charakterystyki musi być dostępna dla pracowników, zawierając informacje o:
- udzielaniu pierwszej pomocy,
- przechowywaniu,
- środkach ochrony,
- postępowaniu z odpadami.
Gospodarka odpadami opakowaniowymi
Producent, dostawca lub użytkownik ma obowiązek zorganizować system zbierania i odzysku odpadów opakowaniowych. Koszt zorganizowania takiego systemu spoczywa na wprowadzającym środki niebezpieczne w opakowaniach.
Obowiązki pracodawcy
Pracodawcy muszą:
- ustalić obecność czynników chemicznych stwarzających zagrożenie,
- dokonać oceny ryzyka,
- przygotować opisy stanowisk pracy zgodne z oceną ryzyka,
- sporządzić spis substancji i mieszanin niebezpiecznych,
- zapewnić odpowiednie oznakowanie i dokumentację.
Obowiązki kierowników i pracowników
Kierownik komórki organizacyjnej, w której stosuje się niebezpieczne substancje, ma obowiązek:
- zapoznać pracowników z kartą charakterystyki,
- prowadzić dokumentację szkoleniową,
- przechowywać karty charakterystyki,
- zabezpieczyć środki ochrony indywidualnej,
- przeciwdziałać zagrożeniom,
- zadbać i oznakować miejsca bezpiecznego przechowywania środków.
Osoby pracujące ze środkami o oznakowaniu jako niebezpieczne substancje muszą:
- stosować środki ochrony indywidualnej (rękawice, odzież ochronna, okulary itp.),
- przechowywać substancje w oryginalnych, szczelnych opakowaniach w miejscu niedostępnym dla osób postronnych,
- przestrzegać zaleceń BHP,
- postępować z odpadami zgodnie z kartą charakterystyki i zasadami gospodarowania odpadami.
Pracownicy muszą przestrzegać zaleceń dotyczących bezpiecznego obchodzenia się z substancjami oraz mieszaninami chemicznymi, a wszelkie zmiany w technologii muszą być konsultowane i zaakceptowane przez odpowiednie osoby.
Efektywne zarządzanie niebezpiecznymi substancjami i mieszaninami chemicznymi, a także odpowiednia gospodarka odpadami po ich użyciu, odgrywa kluczową rolę w ochronie zdrowia pracowników i środowiska. Niezbędne jest przestrzeganie właściwych przepisów, regularne szkolenie personelu oraz stosowanie odpowiednich środków ochrony, aby zredukować ryzyko związane z tymi substancjami.
